Średniowiecze

Ponownie dobre czasy dla wina nastały w średniowieczu, zaś prawdziwy przełom nastąpił wraz z powstawaniem i rozwojem klasztorów Benedyktyńskich a później Cysterskich.

Cystersi przy pracy. XII w

Cystersi przy pracy. XII w

Wino w czasach średniowiecza spełniało dwojaką rolę: po pierwsze w naturalny sposób zastępowało niedobór wody pitnej, która w tym czasie wielokrotnie nie nadawała się do spożycia (alkohol zawarty w winie spełniał rolę odkażającą), po wtóre wino wpisane zostało w symbolikę chrześcijaństwa.

Ten drugi aspekt stał się z czasem wiodący z uwagi na dynamiczny rozwój kościoła. Już w Starym Testamencie czytamy iż Bóg powierzył troskę o winnice człowiekowi. Stąd od najdawniejszych czasów kielich z winem traktowany był wyjątkowo podczas wszystkich uczt. W innym miejscu znajdziemy informację o pierwszym znanym winogrodniku – biblijnym Noe, który po wielkim potopie osiadłszy na stokach Kaukazu zaczął uprawiać winorośl.

Od I w n.e. wino w chrześcijaństwie otrzymuje szczególne znaczenie za sprawą Jezusa. Jednym z pierwszych cudów przypisywanych Chrystusowi jest zamiana wody w wino w Kanie Galilejskiej, natomiast podczas Ostatniej Wieczerzy ofiarował wino uczniom, przez co zajęło ono centralne miejsce w Eucharystii (wino jako symbol krwi Chrystusa). Upowszechnienie Eucharystii nastąpiło od IV weku n.e., należy jednak podkreślić, iż symbolika wina jako krwi ma głębsze korzenie, sięgające jeszcze czasów greckich. Podobnie w tradycji żydowskiej wypijano wino w czasie wieczerzy paschalnej, spożywanej przez Izraelitów na pamiątkę wyjścia z Egiptu.

Średniowieczne przedstawienie prac przy winie.

Średniowieczne przedstawienie prac przy winie.

Rozwój winiarstwa przez zakony związany był więc z koniecznością dopełnienia potrzeb sakralnych, ale też coraz częściej jako środek w handlu. W VIII wieku winiarstwo średniowieczne powiela już najlepsze wzorce z czasów Cesarstwa Rzymskiego. Sprzyja temu szybki rozwój chrześcijaństwa na niemal wszystkich terenach Południowej Europy – od Półwyspu Apenińskiego przez Francję po Półwysep Iberyjski, gdzie udana rekonkwista (walka chrześcijan o wyparcie Maurów) pozyskuje nowe obszary pod uprawę.

Winiarstwo Europejskie w okresie średniowiecza notowało niesłabnący wzrost niemal przez 1000 lat. Ale prawdziwy „złoty wiek” miał się dopiero zacząć.

Posted in O historii.